Мақала
Қазақстандағы SEO: екі іздеу жүйесі, екі тіл және үш түрлі қала
Қазақстан нарығы агенттіктің баға тізіміне қарап ойлағаннан әлдеқайда күрделі. Аудиторияның төрттен бірінен астамы Яндексте іздейді, сатып алушылар бірде орысша, бірде қазақша жазады, ал Алматы мен Шымкенттегі сұраныс мүлде басқаша құрылған. Шарт жасамас бұрын нені тексеру керегін және өзіңізге қандай жұмыс жоспары қажет екенін қалай анықтауға болатынын талдаймыз.
Осы бетте
- Google мен Яндекс: неге екеуі де керек
- Жергілікті сұранысты қалай тексеруге болады
- Алматы, Астана, Шымкент: үш түрлі нарық
- Орыс және қазақ тілі
- 2ГИС және карталар
- Kaspi және маркетплейстер
- Агенттіктердің ұсыныстарын қалай салыстыру керек
- Мердігерге қойылатын сұрақтар
- Бағалаудан жұмыс жоспарына дейін
- Дереккөздер
Google мен Яндекс: Қазақстанда неге екеуі де керек
Statcounter-дің 2026 жылғы тамыздағы деректері бойынша, Қазақстанда іздеуден келетін өтулердің шамамен 69%-ы Google-ға, 28%-ға жуығы Яндекске тиесілі. Жылжытуды тек Google-ға бағыттасаңыз, әр төртінші келушіден өз еркіңізбен бас тартасыз.
Талаптарында қандай айырмашылық бар
- Google сілтемелер мен сайттың беделіне көбірек сүйенеді. Алматыдағы бәсекесі жоғары сұраныстар бойынша бөгде сайттарда жарияланымдарсыз алға шығу қиын.
- Яндекс сайттың өңіріне және коммерциялық ақпаратқа мұқият қарайды: бағалар, байланыс деректері, жеткізу шарттары, ассортименттің кеңдігі. Өңір Яндекс Вебмастерде немесе Яндекс Бизнестегі ұйым карточкасы арқылы көрсетіледі.
- Бір сұраныс бойынша екі жүйенің іздеу нәтижелері айтарлықтай өзгеше болуы мүмкін. Бірінде жоғарыда компаниялардың сайттары тұрса, екіншісінде агрегаторлар, карталар және Kaspi тұрады.
Тәжірибелік қорытынды: Google Search Console-ды да, Яндекс Вебмастерді де қосып, екі іздеу жүйесіндегі позицияларды бөлек қадағалаңыз. Сіздің нишаңызда Яндекстің үлесі орташа көрсеткіштен өзгеше болуы мүмкін, мұны аналитика көрсетеді. Google-дан бастау қалыпты жағдай, әсіресе бюджет шектеулі болса. Бірақ жоспарда Яндекс қашан және қандай әрекеттер арқылы қосылатыны анық көрініп тұруы керек.
Жергілікті сұранысты қалай тексеруге болады
Алдымен жалпыұлттық сұраныс пен жекелеген қалалардың сұранысын ажыратып алған жөн. Ел бойынша жеткізетін интернет-дүкенге қала атауы жоқ сұраныстарды жинайтын санаттар керек. Клиникаға немесе салонға қала мен ауданға байланған беттер және карталардағы карточкалар қажет.
Деректерді қайдан қарауға болады
- «Қазақстан» өңірі немесе нақты қала таңдалған Яндекс Wordstat. Ол тек Яндекс аудиториясын көрсетеді, сондықтан бүкіл нарықты бағалауға емес, сұраныстың әртүрлі нұсқаларын өзара салыстыруға жарайды.
- Google Ads-тегі кілт сөздер жоспарлаушысы. Шағын нишаларда ол тым кең ауқым береді, сондықтан оны бір сұраныстың екіншісінен танымалырақ екенін түсіну үшін пайдаланыңыз.
- Сайтыңыздың Search Console есебі: сізді қазірдің өзінде көрсетіп жүрген нақты сұраныстар, беттер бойынша бөлінген.
- Іздеу нәтижелері мен іздеу кеңестерінің өзі: топта кім тұр, онда Kaspi, 2ГИС, агрегаторлар бар ма, қарапайым сайттарға қанша орын қалады.
Нәтижесінде кесте шығуы керек: сұраныстар тобы, қала, тіл және осы топ бойынша позиция алуға тиіс бет. Бірнеше қала мен тілге арналған осындай ядроны қалай жинау керегін бірнеше өңірге арналған сайт семантикасы туралы мақалада егжей-тегжейлі жаздық.
Зерттеудің екі өлшемі
- АумақБүкіл Қазақстан / нақты қала
- ТілОрыс / қазақ
- КонтекстЖергілікті қызмет / ел бойынша сатылым
Алматы, Астана, Шымкент: үш түрлі нарық
Елдің үш ірі қаласының әрқайсысында өз бәсекесі, сұраныстардың өз тілі және клиенттерді тартып әкететін өз алаңдары бар.
| Қала | Сұраныс қалай құрылған | Неге басымдық беру керек |
|---|---|---|
| Алматы | Бәсеке ең тығыз. Топта тарихы мен сілтемелері бар мықты сайттар тұр. | Терең құрылым, әр қызмет пен ауданға арналған жеке бет, Google үшін сілтемелермен жұмыс. |
| Астана | Жаңа тұрғын алаптары бар, жылдам өсіп келе жатқан қала. Жөндеуге, медицинаға, білім беруге және отбасыға арналған қызметтерге сұраныс көп, әрі ол ауданға байланған. | Аудандар мен қызметтерге арналған беттер, пікірлер, 2ГИС-тегі ұқыпты карточкалар. |
| Шымкент | Органикадағы бәсеке төменірек, қазақша сұраныстар әдетте Алматыдағыдан көбірек. Көп клиент компанияны тікелей карталардан таңдайды. | 2ГИС пен Google Maps-тегі карточкалар, қазақша тұжырымдар, жылдам мобильді беттер. |
Астанадан мысал: біз әр қызметіне жеке бет жасап, 2ГИС карточкасын ретке келтірген стоматология жазылуларды 3,4 есе көп ала бастады. Толығырақ стоматология кейсінде. Алматыда дәл осы тәсіл әдетте көбірек уақыт пен сілтемелік жұмысты талап етеді, өйткені іздеу нәтижелерінде қарсыластар көп.
Бірнеше қалада жұмыс істесеңіз, бір бетті тек қала атауын ауыстырып көшіре салмаңыз. Шынымен ерекшеленетін нәрсені қосыңыз: мекенжайлар мен бағдарлар, бағалар, жеткізу мерзімдері, дәрігерлер немесе шеберлер, жергілікті клиенттердің пікірлері.
Орыс және қазақ тілі: екі тілмен қалай жұмыс істеу керек
Көптеген коммерциялық нишаларда сұраныстардың негізгі бөлігі әзірге орысша жазылады. Қазақша сұраныстардың үлесі тақырып пен қалаға қатты байланысты, сондықтан оны болжамай, деректерден қарау керек.
Қазақша сұраныстарды жинағанда нені ескеру керек
- Пайдаланушылар көбіне қазақтың төл әріптерін термейді: «қ» орнына «к», «ө» орнына «о», «ұ» мен «ү» орнына «у» жазады. Мұндай нұсқаларды бөлек жинау керек.
- Аралас сұраныстар жиі кездеседі: қызмет атауы орысша, қалған сөздер қазақша немесе керісінше.
- Ел латын әліпбиіне көшіп жатыр, бірақ іздеуде әлі күнге дейін негізінен кириллица қолданылады. Латынша нұсқаларды тексеріп көрген жөн, бірақ сайт құрылымын соларға құруға әлі ерте.
Қазақша нұсқаны қалай жасау керек
Машиналық аударманы тіл иесі бірінші абзацтан-ақ байқайды, әрі мұндай мәтін адамдардың нақты сұраныстарына нашар сәйкес келеді. Қазақша нұсқа жұрт шынында қалай іздейтініне қарай жеке жазылады да, қазақ тілі ана тілі болып саналатын редактордың тексеруінен өтеді.
Техникалық тұрғыдан әр тіл нұсқасына жеке URL, өз title мен description керек, ал нұсқалардың өзі hreflang атрибуттарымен (kk-KZ және ru-KZ) байланыстырылады. Тіл ауыстырғыш басты бетке емес, екінші нұсқадағы дәл сол бетке апаруы тиіс. Өтінім формасы, батырмалар және жіберілгеннен кейінгі хабарлама да аударылады, әйтпесе клиент соңғы қадамда адасып қалады.
Толық нұсқаға бюджет жетпесе, деректерде қазақша сұраныс көрінетін бес-он беттен бастаңыз. Он сапалы бет автоматты түрде жасалған екі жүз беттен көп пайда әкеледі.
2ГИС, Google Maps және Яндекс Карталар
Жергілікті бизнес үшін карталар көбіне сайттан да көп қоңырау әкеледі. Алматы мен Астананың тұрғындары клиниканы, автосервисті не салонды іздеу жүйесіне кірмей-ақ, бірден 2ГИС-тен іздейді. Оның үстіне 2ГИС карточкалары қала атауы бар сұраныстар бойынша Google мен Яндекс нәтижелерінде де жиі шығады.
Google жергілікті іздеу нәтижелері компанияның сұранысқа сәйкестігіне, қашықтыққа және танымалдығына байланысты екенін, ал карталардағы жоғары орынды сатып алу мүмкін емес екенін ашық жазады. Танымалдық басқа нәрселермен қатар пікірлерден және компанияның басқа сайттарда аталуынан құралады.
Карточкаларға арналған чек-лист
- Атауы, мекенжайы, телефоны мен жұмыс уақыты сайтта, 2ГИС-те, Google Maps пен Яндекс Бизнесте бір әріпке дейін сәйкес келеді.
- Барлық лайықты рубрикалар, соның ішінде тар рубрикалар да таңдалған.
- Әр филиалдың өз карточкасы және сайтта өз беті бар.
- Карточкаларда жаңа фотолар, бағасы көрсетілген қызметтер тізімі және сайттың қажетті бетіне сілтеме бар.
- Пікірлер үнемі жиналады, әрқайсысына тірі адам өз сөзімен жауап береді.
Клиенттердің негізгі бөлігін карталар әкелетін Шымкенттегі сұлулық салондары осындай жұмыстан кейін 89%-ға көп қоңырау ала бастады: салондар кейсінің талдауы. Карталармен жұмысқа не кіретіні жергілікті SEO бетінде сипатталған.
Kaspi және маркетплейстер: дүкен іздеу нәтижелерінде қалай ұтылмайды
Көптеген тауар сұраныстары бойынша іздеу нәтижелерінің жоғарғы жағын Kaspi.kz, Wildberries, Ozon және ірі желілер алып жатыр. Шағын дүкен «купить смартфон» сұранысы бойынша олардан оза алмайды, оған бюджет жұмсаудың мәні жоқ. Жеңіске басқа сұраныстарда және басқа дәлелдермен жетеді.
- Тар санаттар мен сүзгілер. «Тормозные колодки Camry 70», «детская кроватка из массива Алматы». Мұнда маркетплейстер әлсіздеу, ал санаттың дәл беті сұранысқа тура сәйкес келеді.
- Жергілікті артықшылықтар. Тауарды бүгін өзі алып кету, қала ішінде екі сағатта жеткізу, орнату, дүкен кепілдігі. Бұл туралы санат бетінің өзінде жазу керек, «Жеткізу» бөлімі жеткіліксіз.
- Сараптамалық беттер. Таңдауға көмек, үйлесімділік, модельдерді салыстыру. Маркетплейс карточкасы мұндай сұрақтарға жауап бермейді.
- Брендтік сұраныстар. Сізді Kaspi-ден көріп, кейін дүкен атауын іздеген сатып алушы сайттан карточкада жоқ нәрсені табуы керек: кеңес, толық ассортимент, тұрақты клиенттерге арналған шарттар.
Алматыдағы автобөлшектер дүкені «марка → модель → торап» каталогы мен 1 900 дубльді тазалаудың арқасында жеті айда трафигін 2,7 есе арттырды. Талдауы автобөлшектер дүкенінің кейсінде, ал мұндай санаттарды қалай құру керегі интернет-дүкен санаттарының SEO-сы туралы мақалада жазылған.
Агенттіктердің ұсыныстарын қалай салыстыру керек
Алдымен жұмыс құрамы мен мерзімін салыстырыңыз. Аудит, семантиканы бір рет жинау және ай сайынғы сүйемелдеу әртүрлі міндеттерді шешеді, олардың бағаларын бір-бірімен салыстыруға болмайды.
| Қызмет | Не аласыз | Қашан керек |
|---|---|---|
| Аудит | Басымдығы белгіленген қателер тізімі және оларды түзетуге арналған түсінікті тапсырмалар | Сайт бар, бірақ трафик өспейді немесе түсіп кетті |
| Семантика және құрылым | Сұраныстардың, қалалардың, тілдердің және оларға арналған беттердің картасы | Іске қосу, редизайн немесе қазақша нұсқаны қосу алдында |
| Сүйемелдеу | Ай сайынғы өзгерістер, жаңа беттер, сілтемелер, карталар және өтінімдер бойынша есеп | Бәсекесі жоғары нишада тұрақты өсу керек |
Қазақстан үшін коммерциялық ұсыныста үш нәрсені тексеріңіз. Яндекс ескерілген бе. Жоспарда қазақ тілі мен карталар бар ма. Сайтқа өзгерістерді кім енгізеді: агенттік тек ұсынымдар жіберіп, оларды сіздің бағдарламашыңыз енгізуге тиіс болса, жұмыстың нақты құны көрсетілгеннен жоғары.
Мердігерлердің теңгедегі бағалары бірнеше есе ерекшеленеді, олардың артындағы жұмыс көлемі де солай. Бізде сүйемелдеу 180 000 ₸ бастап, ал нақты соманы тегін талдаудан кейін, жұмыс көлемі көрінген кезде айтамыз.
Мердігерге қойылатын сұрақтар
Бұл сұрақтарды тізіміңіздегі әр агенттікке қойыңыз. Жауаптарынан жергілікті нарықты кім түсінетіні, ал кім барлық елге бір үлгіні сататыны көрінеді.
Яндекспен қалай жұмыс істейсіздер?
Жақсы жауапта нақты әрекеттер аталады: Вебмастерде өңірді көрсету, Яндекс Бизнесте карточка ашу немесе түзету, Яндекстегі позициялар бойынша бөлек есеп жүргізу. Ал «Яндекс өзі-ақ көтеріледі» деген жауап күдік тудырады.
Қазақша мәтіндерді кім жазады және кім тексереді?
Мәтіндерді қазақ тілі ана тілі болып саналатын редактор жазса немесе тексерсе, ал агенттік оның жұмысынан мысал көрсетуге дайын болса, бұл дұрыс. Жауабы «сервиспен аударамыз, кейін түзетеміз» болса, машиналық мәтін күтіңіз.
Сайтқа өзгерістерді кім енгізеді және бұған қанша уақыт кетеді?
Ең жақсы нұсқа: агенттіктің өз әзірлеушісі бар, ал шартта оның айына сіздің сайтыңызға неше сағат жұмсайтыны жазылған. Өзгерістерді сіздің бағдарламашыңыз енгізсе, агенттік нақты тапсырма беріп, нәтижені қабылдап алуға тиіс.
Қандай сілтемелер жоспарлайсыздар және олардың қандай тәуекелі бар?
Мықты мердігер дереккөздерді өзі атайды: жергілікті БАҚ, салалық каталогтар, өз тақырыптық сайттары. Ол Google ережелері сілтемелік схемаларға тыйым салатынын, сатып алынған сілтемелер мен сайттар желілері санкцияға әкелуі мүмкін екенін ашық айтып, бұл тәуекелді қалай азайтатынын түсіндіреді. Әр сілтеме мен оның құны есепке енеді. «Біздің сілтемелер мүлдем қауіпсіз» деген сөз тәуекел туралы сізге ешкім айтпайтынын білдіреді.
Жұмысқа 2ГИС пен басқа карталар кіре ме?
Жергілікті бизнес үшін жауап жұмыстар тізімімен бірге «иә» болуы керек: деректер, рубрикалар, фото, пікірлер. Карталар кірмесе, олармен кім айналысатынын нақтылап алыңыз.
Ай сайынғы есепте не болады?
Жақсы есепте өтінімдер мен қоңыраулар, қалалар мен тілдер бойынша трафик, атқарылған жұмыстар тізімі және келесі айдың жоспары бар. Жүздеген сұраныс бойынша позициялардан ғана тұратын есеп ақша туралы ештеңе айтпайды.
Алғашқы нәтижелерді қашан күтуге болады?
Адал жауап кезеңдерді сипаттайды: бірінші айда не түзетіледі, жаңа беттер қашан пайда болады, үш және алты айдан кейін ілгерілеуді қандай көрсеткіштермен бағалау керек. Белгілі бір күнге дейін топқа шығаруға берілген кепілдік сескендіруі керек: іздеуді бірде-бір агенттік басқармайды.
Бағалаудан жұмыс жоспарына дейін
Бірінші қадам үшін сайттың мекенжайы, қызметтер немесе тауарлар тізімі, жұмыс істегіңіз келетін қалалар мен тілдер керек. Search Console мен Вебмастерге қолжетімділік пайдалы, бірақ міндетті емес.
2 жұмыс күнінде тегін талдау жібереміз: қалалар мен сұраныстар бойынша негізгі әлеует қайда, қазір сайтқа не кедергі келтіріп тұр, қазақша нұсқа керек пе және Яндекске қаншалықты көңіл бөлу керек. Содан кейін тіркелген бағасы бар коммерциялық ұсыныс дайындаймыз, ал шешімді өзіңіз қабылдайсыз.
Тегін · міндеттемесіз
Сайтты екі жұмыс күнінде жедел талдау
- 10–15 өсу нүктесі: өтінімдер түсе бастауы үшін алдымен нені түзету керек
- қызметтеріңізді қанша адам іздейді және оларды қазір қай бәсекелестер алып жатыр
- алғашқы 3 айға арналған жұмыс жоспары
- талдаудан кейін бір тәулік ішінде тіркелген бағасы бар коммерциялық ұсыныс